etkin haber

306

ANKARA

Çepni: Çatak'ta HES yapımına başlanmasının gerekçesi nedir

HDP İzmir Milletvekili Murat Çepni, 2013 yılında projesi iptal edilen Çatak HES'in tekrar gündeme getirilmesinin ve yapımına başlanmasının gerekçesini Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay'a sordu.

- Cuma - 21 Haziran 2019 - 17:51
Halkların Demokratik Partisi (HDP) İzmir Milletvekili Murat Çepni, Van'ın Çatak ilçesinden geçen Sorgut Çayı'na soru tipi Hidroelektrik Santrali (HES) yapımına başlanmasını Meclis gündemine taşıdı.
 
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay'ın yanıtlaması istemiyle Meclis'e verilen soru önergesinde; doğal yaşamın zengin olduğu Van ilinin Çatak ilçesinden geçen Sorgut Çayı'na boru tipi HES yapımına başlandığı kaydedildi. Çatak'da yapılması planlanan HES'in ilk 2008 yılında projesi yapılmış, 2013 yılında, halkı bilgilendirme toplantısında belediye ve vatandaşların yoğun tepkisi üzerine iptal edilmişti. 13 Haziran 2019 tarihinde Çatak Kaymakamlığının ilanıyla tekrar halkı bilgilendirme toplantısı yapılmış ve projenin tekrar hayata geçirileceğinin duyurulduğu ifade edilen önergede, "HES türbinlerinin ilçenin içme suyu kaynağının yanına inşa edilerek, içme suyuna zarar vereceği iddiası da vardır. 2872 Sayılı Çevre Kanunu'nun amacı, bütün canlıların ortak varlığı olan çevrenin, sürdürülebilir çevre ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda korunmasını sağlamaktır. Anayasanın 56. maddesi de 'Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkını sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir' diyerek, ekolojik dengenin, doğal çevrenin ve insan sağlığının korunmasını güvence altına almıştır.  Yasalarla korunan bu ilkelere uymayan, rant kaygısı taşıyan, çevreye zarar veren, yaşam alanlarımızı, sağlığımızı ve geleceğimizi tehdit eden her türlü proje kanunlara aykırıdır. Yapılmakta olan HES'in, tarıma, balıkçılığa ve arıcığa darbe vuracağı, ilçe turizminin büyük zarar göreceği endişesi taşıyan yöre halkı ve sivil toplum kuruluşları; telafisi imkansız ekolojik tahribatlara neden olan, nehirlerin akışını durduran, akarsu yataklarında bulunan kültürel mirasları yok eden, doğaya, çevreye ve insan sağılığına ciddi zararlar veren HES projesinin iptali için mücadele etmektedir" denildi.
 
HDP İzmir Milletvekili Murat Çepni, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay'ın yanıtlaması istemiyle şu soruları sordu:
 
- 2013 yılında projesi iptal edilen Çatak Hidroelektrik Santralinin tekrar gündeme getirilmesinin ve yapımına başlanmasının gerekçesi nedir?
- Çatak HES projesi faaliyete geçtiğinde yıllık kaç kilovatsaat elektrik üretimi planlanmaktadır? Çatak ilçesinin ihtiyacı ne kadardır? Şu an ihtiyacı karşılanmamakta mıdır?
- Çatak HES projesinin, Çevresel Etki Değerlendirmesi raporu var mıdır? Hani tarihte hazırlanmıştır? Rapor yöre halkı ile paylaşılmış mıdır? Çevresel etkiler için meslek odaları ile işbirliği yapılmış mıdır?
- Çatak nehir suyunun ne kadarı HES borularına alınacak, ne kadarı halkın kullanımında olacaktır? Suyun yeterli olmadığı durumlarda ne yapılacağı konusunda bir projeniz var mıdır?
- Muradiye ilçesinde yapılan HES nedeniyle su seviyesi azalmış ve oksijenin düşmesi nedeniyle göç yolundaki tonlarca balık telef olmuştu.  Çatak'ta da aynı durumun yaşanmaması, yöre halkının geçimini sağladığı balıkçılığın zarar görmemesi, bölgeye özgü kırmızı benekli alabalık türünün yok olmaması için ne gibi projeleriniz vardır?
- Vadide bulunan 7 adet balık yetiştirme çiftliğine yeteri derecede su imkanı sağlanacak mıdır? Bir çok balık çiftliği için kredi kullanılarak açıldığı bilinmektedir. Oluşacak mağduriyetler nasıl giderilecektir?
- HES projesinin, eşsiz güzelliğe sahip, yöre için önemli turizm geliri sağlayan Çatak Kanispi Şelalesi'ne ne gibi etki yapacağı araştırılmış mıdır? Yörede, turizmin ve hayvancılığın zarar görmemesi için planlamanız var mıdır?
- 13 Haziran 2019 tarihinde yapılan halkı bilgilendirme toplantısına kimler katılmıştır? Yörede sivil toplum kuruluşları ile işbirliği yapılmış mıdır?
- HES Projesinin yöre halkına ekonomik olarak katkısı olacak mıdır? Kaç kişiye istihdam sağlayacaktır?
- Işınlı Köyünün ortak kullandığı köy mezrasının toprağının dozerler tarafından kazılıp götürüldüğü, yıllardır kullanılan sulama kanallarının yıkıldığı, zaten az olan tarım arazilerinin, bostanların şantiye kepçesi, kamyon tozuyla zarar gördüğü iddiaları vardır. Bakanlığınız iddiaları değerlendirmiş midir?